Amfibisch bouwen

Amfibisch bouwen is een nuchter antwoord op een steeds minder nuchter wordend waterregime: gebouwen die op het maaiveld staan bij normaal weer, maar gecontroleerd mee omhoog komen wanneer het water stijgt. Hier laten we zien welke innovaties dit mogelijk maken, van drijvende funderingen en flexibele aansluitingen tot slimme verankering, lichte materialen en modulaire systemen die zich aanpassen aan locatie en risico.

Amfibisch bouwen is een bouwtechniek die inspeelt op wisselende waterstanden. Met name in overstromingsgevoelige gebieden, zoals direct naast een grote rivier, biedt amfibisch bouwen een oplossing. De kern van amfibisch bouwen is dat een woning onder normale omstandigheden op land en op een fundering staat, en bij hoogwater kan drijven zonder dat dit schade veroorzaakt. Een voorbeeld project is (London – animatie) en dichterbij, de drijvende woningen in Maasbommel die gerealiseerd zijn door Factor architecten en Dura Vermeer. Buitendijks in een recreatiegebied in Maasbommel zijn 32 amfibische en 14 drijvende woningen gerealiseerd.

De woningen zijn bevestigd aan flexibele meerpalen en rusten op een betonfundering. De woningen kunnen op deze manier omhoog bewegen en gaan dan drijven. Bij lage waterstanden rusten de woningen op een betonfundering. De drijvende en amfibische woning hebben dezelfde opbouw, met een betonnen bak van 72 ton en een relatief lichte houtskeletbouw-constructie van 22 ton. Het lage zwaartepunt zorgt voor extra stabiliteit. De betonbakken zijn uitgevoerd in normaal beton met een toeslagmateriaal om ze waterdicht te maken. Op de naden is een extra waterkerende voegenband toegepast. De betonbakken zijn ongeveer 2 meter hoog en als kelder te gebruiken of, als een deel van de woning als splitlevel wordt uitgevoerd, ook als een slaapkamer. De woningen kunnen een verschil in waterpeil opvangen van 5,5 meter.

Een uitdaging van amfibisch bouwen in het ontwerp is de aansluiting op gas, water, elektra en riolering. Deze aansluitingen zijn  flexibel en kunnen meebewegenén ze zijn waterbestendig wanneer het water onder de woning stijgt en de woning gaat  drijven. Meestal zijn de woningen gefundeerd op betonnen drijflichamen en verankerd aan flexibele meerpalen (zie foto). Het project ‘Bezuiden de Sluis’ van architect Marco Vermeulen laat zien dat deze techniek ook kan worden toegepast op grotere schaal. In dit project aan de Hoge Maasdijk in Woudrichem, wordt een klimaatadaptieve wijk gebouwd.